OBR: ZKH
Door: Wouter Engler
De Oude Boeken Recensie (OBR) is ontstaan uit pure noodzaak, ons kikkerlandje ontleest immers in sneltreinvaart. Deze keer een recensie van het onthullende boek van historicus Harry Veenendaal en journalist Jort Kelder: ‘ZKH, Hoog spel aan het hof van Zijne Koninklijke Hoogheid’.
Gerrie van Maasdijk is in 1931 als correspondent van De Telegraaf in München getuige van de opkomst van dictator Adolf Hitler: ‘Ik zag een eenvoudig gekleed man van onopvallende postuur. (…) Een verschijning die - oppervlakkig beschouwd - door niets opviel. Het haar had hij schuin over het voorhoofd gekamd. Een kleine snor onderbrak de vage monotone trekken van zijn gezicht. Alleen zijn ogen frappeerden mij terstond. (…) Ik kreeg het gevoel iets onheilspellends mee te maken; een gevoel, dat mij ook bij latere gelegenheden wanneer ik Hitler te aanschouwen kreeg, bekroop.’
Van Maasdijk is dan ook helemaal niet blij met het feit dat zijn broer, Bob van Maasdijk, op een gegeven moment een trouw volgeling wordt van Hitler en zich eveneens aanmeldt bij de NSB van Mussert. Gerrie van Maasdijk’s artikelen vallen niet in goede aarde bij nazi-kopstukken zoals Hermann Göring en hij wordt een dag voor de inval gearresteerd en in de cel gegooid door de Gestapo. De bankierszoon wordt weliswaar wel weer vrijgelaten, maar moet niks hebben van de nazi’s. Hij neemt daarom ook ontslag bij De Telegraaf, de krant die zo verschrikkelijk fout is tijdens bezettingstijd.
Hij duikt met zijn gezin onder en komt terecht op het landgoed Molecaten bij Hattem en schrijft in alle rust een kritisch boekje over Hitler: ‘Andermaal schuldig!’ En hoewel hij geen enkele rol van betekenis speelt voor het ondergrondse verzet, blijken zijn dagboeken toch hele interessante details te onthullen over zijn leven ná de Tweede Wereldoorlog. Gerrie van Maasdijk mag zich dan de hoofdredacteur noemen van Pen Gun en weet bovendien met een groep investeerders De Telegraaf op te kopen voor een bedrag van 480.000 gulden. In die periode ontmoet hij ook Prins Bernhard en die maakt hem stafmedewerker.
Gerrie van Maasdijk behoort al snel tot de intimi van de foute prins. In de dagboeken van Gerrie van Maasdijk, en andere bronnen, zijn door Kelder en Veenendaal aanwijzingen gevonden dat de prins in de jaren vijftig betrokken was bij pogingen tot wapenhandel, een staatsgreep in Indonesië en misschien nog wel meer onfrisse zaken die onder het tapijt zijn geveegd. Iedereen die ook maar een beetje geïnteresseerd is in het foute verleden van de prins moet daarom zeker dit interessante boek, dat bol staat van uniek fotomateriaal, eens lezen.
Koningin Juliana, Van Maasdijk en Prins Bernhard. Foto: Stichting Ali Baba