Gesubsidieerde reïntegratiebedrijven duperen werklozen
Door: Wouter Engler
Werklozen die ingeschreven staan bij de sociale dienst worden mogelijkerwijs gedupeerd door reïntegratiebedrijven. Dat verklaren althans diverse welingelichte bronnen. De gesubsidieerde bedrijven werken samen met een onbekend aantal ‘corrupte ambtenaren’ van de gemeente Capelle aan den IJssel.
Voormalig gemeenteraadslid Gé Derksen (D66) attendeerde al in 2005 collega raadsleden op de mogelijke corruptie die volgens hem heerst op het Capelse gemeentehuis. ‘Er zijn heel wat ambtenaren die steekpenningen hebben ontvangen, want dat weet ik. Helaas, iedereen zwijgt. Daarom duren de misverstanden rondom gesubsidieerde reïntegratiebedrijven voort.’ Zijn verklaring werd overigens pas jaren later mondeling bevestigd door andere bronnen.
Een voormalig top-ambtenaar van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en een ambtenaar momenteel werkzaam bij de afdeling sociale zaken in Capelle aan den IJssel wisten zelfs te vertellen dat de genoemde problematiek niet alleen heerst onder zogenoemde lager geschoolden. Het zou mogelijk ook gelden voor hoger-en universitair geschoolden en dat komt natuurlijk niet overeen met het geschetste beeld van de economische heropleving.
De voormalige top-ambtenaar voegt er bovendien in een reactie aan toe: ‘Het is toch te gek voor woorden: middelbaar, hoger-en universitair opgeleiden die in de bijstand zitten. En de zwaar gesubsidieerde reïntegratiebedrijven kunnen vervolgens zeker een rad voor de ogen draaien om later met de poen te vertrekken naar het buitenland. De gemeente Capelle heeft daarnaast boter op het hoofd, want ook corrupte ambtenaren zijn hier bij betrokken.’
‘Want het klinkt allemaal heel mooi, benamingen zoals ‘detachering en reïntegratie’, maar de werkelijkheid is dat het hier allemaal gaat om pure nep. Ze doen helemaal niks en vangen bedragen over de ruggen van mensen die ingeschreven staan bij de sociale dienst. Het gaat hier niet om kleine bedragen, maar om duizenden euro’s per persoon. Zoals we hebben gezien bij de malafide bedrijfjes van Surinamer Ralph Keeldar.’
Toekomstperspectief
De keuzevrijheid is volgens enkele gesproken bijstandsgerechtigden ook niet om over om naar huis te schrijven. Marco (25): ‘Ik ben over het algemeen niet iemand die zeurt, maar mijn recente ervaringen stemmen niet hoopvol. Ik bedoel dan het geboden toekomstperspectief op de arbeidsmarkt. Ik wilde namelijk werken als toezichthouder bij de Service Dienst en Werk (SDW) Arbeidsintegratie, maar werd zonder reden afgewezen. Niet eens een brief!’
‘Ik vroeg me constant af waarom dit nu mij moest overkomen. Ik wilde toch gewoon heel erg graag aan de slag? Wat is daar nu mis mee? Nou, ik kwam er later achter dat het allemaal gaat om geld en machtspolitiek. De gemeente (Capelle aan den IJssel, red.) wilde namelijk de opleiding tot toezichthouder niet betalen. En nu zit ik nog steeds thuis en stuur per e-mail verplicht sollicitatiebrieven waar geen werkgever op reageert.’
Anton (55): ‘Ik ken de verhalen, elke bijstandgerechtigde vertelt ze. Ik spreek er niet zoveel, maar de paar die ik goed ken… zijn alles behalve niet positief. Je gaat op zo’n moment je echt afvragen over het eigenlijk wel zo ontzettend geweldig gaat met de economie. Op televisie en in kranten niets dan vacatures. Maar als je reageert en schrijft een mooie sollicitatiebrief inclusief curriculum vitae, dan is een reactie vaak teleurstellend. Het doet me verdriet.’
‘Hoe moet ik nu verder? Elke dag na een paar uur sollicitatiebrieven schrijven naar de kroeg gaan? Alle hoop op een pensioen heb ik al laten varen. Het heeft nu allemaal geen zin meer, want ze houden de leugens in stand en vullen onderling hun zakken. Tenminste, zo zie ik het hele gebeuren. Het is als een eindeloze carrousel waar je maar niet uitkomt. En al die tijd geen fatsoenlijke vaste baan gehad. En dat voor iemand met een hogere technische achtergrond.’
Update 26 september 2008
Een voormalige medewerker van het Centrum voor Werk en Inkomen (CWI): ‘Werklozen die door het lint gaan, doen dat niet zomaar. Medewerkers van het CWI doen niet hun werk, maar zitten de hele dag zo’n beetje uit hun neus te vreten. Ze helpen de werklozen niet, maar geven gemene en ongepaste kritiek en hebben zo’n houding van ‘zoek het zelf maar uit’. Hier gaat het geld van de belastingbetaler naartoe en het levert verhoudingsgewijs niet veel op.’
Voormalig werkloze Mustafa: ‘Bij het CWI kreeg ik te horen dat werkgevers mij niet aannamen vanwege mijn curriculum vitae en sollicitatiebrieven. Ik kreeg vervolgens een cursus in het schrijven van sollicitatiebrieven.’ Het verhaal van Mustafa is bevestigd door een afgestudeerde natuurkundige, die niet aan het werk komt in Amsterdam. Ook hij moest verplicht een cursus ’sollicitatiebrieven schrijven’ volgen.
Nadia (35): ‘Het verwonderde me dat defensie een kraampje had bij een open dag van het CWI in Capelle. Ik kan dus altijd nog dienst doen als kanonnenvoer, hahaha. Maar even serieus…als er zo over nadenkt dan had Fortuyn gelijk dat het in dit land te druk is. Er wonen teveel mensen hier en door het overschot aan beschikbaar personeel, val je in bepaalde sectoren buiten de boot.’
De mediasector is zeker geen speciaal geval in Capelle aan den IJssel, kleine kranten genereren immers inkomsten uit advertenties van de gemeente en reïntegratiebedrijven. Hoofdredacties van huis-aan-huiskranten zijn dus niet geneigd een onafhankelijk journalistiek onderzoek te initiëren naar de handel en wandel van reïntegratiebedrijven. Het kan verklaren waarom deze kranten liever kiezen voor volgzame stukjes-schrijvers, dan journalistiek talent.
Agnes Kant van de Socialistische Partij (SP) is van mening dat het ook treurig is gesteld met de zorgsector, zo werden onder meer 160 medewerkers van de thuiszorg ontslagen in Capelle aan den IJssel. Kant: ‘Het dubbele aantal heeft zelfs zijn vaste contract verloren en moest gaan werken als ‘alpha-hulp’ wat voor de duidelijkheid betekent: geen vast contract en slechtere arbeidsvoorwaarden.’ Deze aanzienlijke kwaliteitsvermindering zien we overigens ook in andere sectoren in heel het land.
De bouw en industrie verkiezen liever buitenlandse arbeidskrachten boven krachten van eigen bodem. Het was daarom allerminst vreemd dat Harry Kleverwal van ‘Kleverwal Schilderwerken’ op 21 maart 2006 zijn bezorgdheid kenbaar heeft gemaakt op een bijeenkomst van ‘Industriepoort’. De Polen zijn volgens hem zo goedkoop, dat ze een gevaar vormen voor onze vaklieden. Helaas vond zijn krachtige betoog destijds weinig gehoor bij oud-eurocommissaris Frits Bolkestein.
Bolkestein was immers van mening dat werkgevers er zelf voor kiezen. Zoals blijkt uit het Metro-artikel ‘Werkloze niet welkom in de industriële sector’ van 26 september 2008, weten we inmiddels waar dit in kan ontaarden. Jan Kamminga van FME-CWM meent namelijk in dit artikel dat de 900.000 werklozen in ‘de bakken van het Centrum voor Werk en Inkomen’ aansluiting missen met het bedrijfsleven. En suggereert daarmee dat hij liever deze enorme groep links laat liggen.
Kamminga heeft veel liever jongeren die vers van de middelbare school komen in de industriële sector. En vindt het maar niks om het aanwezige potentieel in de ‘bakken van het CWI’ te benutten. Uiteraard kunnen werklozen een omscholingstraject aanvragen bij het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV), de organisatie die voor cliënten beslist over de reïntegratie en ww-uitkering.
‘Ik heb me laten omscholen en dit heeft goede resultaten voor me opgeleverd.’, meent ex-werkloze Fouad (39), ‘Echt, iedereen kan ik het aanraden. Eindelijk heb ik werk.’ Toch gaat het verhaal van Fouad niet voor iedereen op. Journaliste Marjan Bleeker schrijft namelijk in het artikel ‘Laat je niet zomaar omscholen’, verschenen op 11 april 2003 bij Planet.nl, dat de omscholing van werklozen ook negatief uit kan pakken:
‘Een deel van de IT-ers, bijvoorbeeld, die het afgelopen decennium met een omscholingscursus in de branche ging werken, zit nu weer thuis. Ze hebben geen échte opleiding voor de IT en geen werkervaring die aansluit op hun oorspronkelijke studie.’
Werklozen worden echter in de praktijk nog meer benadeeld door nauwelijks effectief gebleken overheidsbeleid. Dit beleid is volgens de eerder gesproken voormalig topambtenaar van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ontstaan toen VVD’er Mark Rutte nog staatssecretaris was van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Rutte heeft namelijk de Algemene Bijstands Wet (ABW) vervangen voor de Wet Werk en Bijstand.
Sindsdien ligt de beoordeling of iemand wel of niet een bijstandsuitkering krijgt bij de gemeente en niet langer bij de overheid. Het nieuwe gedecentraliseerde stelsel heeft als enorm nadeel dat gemeenten zaken doen met reïntegratiebedrijven, die ‘profiteren over de ruggen van werklozen’. Die niet aan de bak komen in sectoren waar de bedrijven hebben gekozen voor goedkope arbeidskrachten uit voornamelijk Polen.
Voor wie denkt dat het bij de Polen blijft heeft het mis. De liberalen van de VVD hebben namelijk als verantwoordelijke partij onder aanvoering van Hans van Baalen indertijd aangedrongen op nog meer werknemers uit het buitenland. Van Baalen: ‘Nederlandse bedrijven proberen behalve in Europa ook in landen zoals China, India en Taiwan enthousiast en hoogopgeleid personeel te vinden.’